Kolektory słoneczne - w pytaniach i odpowiedziach
Pytanie: Czy kolektory słoneczne sprawdzają się tylko w krajach o łagodnym klimacie?
Odpowiedź: Nie, ponieważ decydujący wpływ na efektywność pracy kolektorów ma nie tyle klimat, co wielkość promieniowania słonecznego, które dociera do określonego miejsca na Ziemi. Odpowiednie nachylenie kolektorów, względem kąta padania promieni słonecznych, pozwala z powodzeniem stosować instalacje słoneczne nawet w krajach o tak chłodnym klimacie, jak Szwecja czy Kanada.
Pytanie: Czy w Polsce jest wystarczająca ilość promieniowania słonecznego, aby kolektory pracowały efektywnie?
Odpowiedź: Tak, w Polsce jest wystarczająca ilość promieniowania słonecznego. Dla Polski potencjalne sumy roczne promieniowania całkowitego wynoszą od 833 kWh/m2 na obszarach północnych, do 1199 kWh/m2 na obszarach południowych.
Kolektory słoneczne pracują najefektywniej od początku marca do końca września, ponieważ jest to okres największego nasłonecznienia. W lutym i październiku parametry pracy kolektorów są zadowalające. Najmniejszy pożytek z kolektorów jest w okresie zimowym (listopad, grudzień, styczeń). W tych miesiącach słońce operuje nisko i krótko, co powoduje, że ogrzewana woda za pomocą kolektorów wymaga dodatkowego dogrzania w sposób tradycyjny.
Pytanie: Czy kolektory działają tylko wówczas, kiedy świeci słońce oraz widoczna jest tarcza słoneczna?
Odpowiedź: Nie, kolektory absorbują nie tylko promieniowanie bezpośrednie, ale również tzw. promieniowanie rozproszone, dzięki czemu możliwa jest ich efektywna praca przy częściowym lub całkowitym zachmurzeniu. Niemniej jednak, decydując się na zakup instalacji słonecznej, należy wziąć pod uwagę lokalne warunki, takie jak ukształtowanie terenu i plan zagospodarowania przestrzennego najbliższej okolicy planowanej inwestycji. Strome zbocza górskie lub przeszkody architektoniczne w połączeniu z lokalnym mikroklimatem mogą utrudniać promieniom słonecznym dostęp do powierzchni czynnej kolektora i w dość istotny sposób wpłynąć na opłacalność inwestycji.
Pytanie: Czy przy ujemnej temperaturze zewnętrznej, instalacje solarne wytwarzają ciepło?
Odpowiedź: Czynnikiem roboczym w całorocznych instalacjach słonecznych jest płyn solarny stanowiący wodny roztwór glikolu propylenowego. Temperatura krzepnięcia gotowych płynów wynosi ok. -35ºC i dlatego ujemna temperatura nie ma dużego wpływu na pracę instalacji solarnej.
Ujemna temperatura powoduje natomiast zwiększenie strat ciepła, na skutek wychłodzenia kolektora i rurociągów, co w końcowym efekcie zmniejsza ilość ciepła uzyskiwanego z instalacji. Czasami w bardzo mroźny, ale słoneczny dzień, czynnik roboczy w kolektorach uzyskuje temperaturę powyżej 50ºC, co pozwala efektywnie wykorzystywać instalacje nawet w takich warunkach.
Pytanie: Czy za pomocą kolektorów słonecznych można ogrzewać dom?
Odpowiedź: W Polsce, stosunkowo małe nasłonecznienie w okresie zimowym uniemożliwia wykonanie systemu grzewczego wykorzystującego wyłącznie kolektory słoneczne. Duże instalacje mogą jednak skutecznie wspomagać pracę centralnego ogrzewania, a uzyskane w ten sposób oszczędności sięgają ok. 20% kosztów eksploatacji c.o.
Jednak nie każda instalacja centralnego ogrzewania może efektywnie współpracować z systemem solarnym. Wymierne korzyści dają wyłącznie tzw. niskotemperaturowe systemy grzewcze, w których funkcję przekazywania energii cieplnej spełnia ogrzewanie podłogowe lub ścienne.
Pytanie: Na jak duże oszczędności możemy liczyć po zamontowaniu instalacji solarnej?
Odpowiedź: Optymalnie dobrane instalacje solarne, montowane w domach jednorodzinnych, pozwalają zmniejszyć o ok. 60% roczne zużycie tradycyjnej energii niezbędnej do ogrzewania wody użytkowej. Tak dobrane instalacje pokrywają zazwyczaj do 95% zapotrzebowania na ciepło w okresie od kwietnia do września.
Największą efektywność instalacji solarnych uzyskamy, stosując je do ogrzewania wody w basenach kąpielowych zarówno sezonowych, jak i całorocznych.
Pytanie: Jak długi jest okres zwrotu kosztów systemu solarnego?
Odpowiedź: Im większe jest w obiekcie zapotrzebowanie na ciepłą wodę użytkową, tym szybciej nastąpi zwrot poniesionych nakładów finansowych. Istotne jest także, czy istnieje alternatywa dla instalacji solarnej oraz jakie koszty wiążą się z jej budową, a jakie z zakupem i montażem innej instalacji niż słoneczna.
Okres zwrotu kosztów inwestycji w kolektory wynosi od kilku do kilkunastu lat. Przeciętnie około pięciu. W obiektach o dużym zużyciu ciepłej wody użytkowej, w których jedyną alternatywą jest ogzewacz (bojler) elektryczny, okres zwrotu nie powinien przekroczyć 3 lat.
Pytanie: Czy są w Polsce instytucje, które klientom indywidualnym udzielają kredytów na systemy solarne?
Odpowiedź: Kredyty na zakup instalacji solarnych są udzielane w formie gotówkowej lub bezgotówkowej przez większość banków i instytucji finansowych w kraju, natomiast specjalny kredyt preferencyjny jest udzielany przez Bank Ochrony Środowiska. Kredyt ten dotyczy wykonania kompletnych systemów grzewczych wykorzystujących alternatywne źródła energii (m.in. kolektory słoneczne, pompy ciepła).
Pytanie: Czy klienci instytucjonalni mogą także liczyć na tani kredyt preferencyjny?
Odpowiedź: Owszem, a ponadto mogą ubiegać się o dofinansowanie inwestycji ze środków działających w Polsce funduszy proekologicznych (np. WFOŚiGW, NFOŚiGW, Ekofundusz). W ostatnim czasie pojawiła się również możliwość skorzystania z funduszy pochodzących z Unii Europejskiej (np. SAPARD).
Pytanie: Jakich informacji należy dostarczyć sprzedawcy, by mógł właściwie dobrać instalację solarną do wskazanych potrzeb?
Odpowiedź: Dokonanie prawidłowego doboru urządzeń wymaga ustalenia dobowego zużycia ciepłej wody w danym obiekcie. Właściwe określenie dobowego zużycia cwu może nastręczać trudności. Należy poinformować sprzedawcę, ile osób korzysta z ciepłej wody oraz jakie odbiorniki cwu są zainstalowane w kuchni, łazienkach, itp. Sporządzenie szczegółowej oferty wiąże się zazwyczaj z przeprowadzeniem wizji lokalnej.
Pytanie: Czy używając pralki lub zmywarki, można korzystać z ciepłej wody ogrzanej za pomocą kolektorów ?
Odpowiedź: Tak, o ile konstrukcja pralki bądź zmywarki pozwala na zasilanie jej ciepłą wodą z dowolnego źródła. Większość nowoczesnych urządzeń ma taką opcję.
Pytanie: Czy możliwy jest samodzielny montaż instalacji solarnej ?
Odpowiedź: Producenci urządzeń zazwyczaj wyrażają zgodę na samodzielny montaż, pod warunkiem, że zostaną spełnione wymogi określone w wytycznych projektowych. Taki montaż powinien odbywać się pod nadzorem producenta lub firmy instalatorskiej posiadającej odpowiednie kwalifikacje i certyfikaty.
Pytanie: Gdzie najlepiej zamontować kolektory?
Odpowiedź: Kolektory słoneczne powinny być tak zamontowane, aby powierzchnia czynna była skierowana w kierunku najbardziej zbliżonym do południowego, pod kątem ok. 40 stopni do podłoża w przypadku instalacji całorocznych. Odchylenia od kierunku południowego do 20 stopni nie ma większego wpływu na efektywność pracy instalacji. Kolektory powinny być zamontowane jak najbliżej zbiorników, w których akumuluje się ciepło. Miejsce montażu należy wybrać tak. aby kolektory harmonizowały z architekturą obiektu.
Pytanie: Czy lepiej kolektory „wpuścić" w połać dachu, czy zamocować nad pokryciem dachu ?
Odpowiedź: Montaż w połaci dachu jest korzystniejszy zarówno pod względem energetycznym, jak i estetycznym.
Pytanie: Czy można zamocować kolektory na dachu, który ma nachylenie 20 stopni?
Odpowiedź: Kolektory zamontowane pod takim kątem będą mało efektywne w okresie zimowym, natomiast w okresie letnim ich efektywność będzie zadowalająca. Montaż taki jest uzasadniony wtedy, gdy liczą się głównie walory estetyczne (np. kiedy dodatkowy stelaż wspierający kolektory oszpeciłby obiekt zabytkowy Należy jednak pamiętać o przewymiarowaniu takiej instalacji poprzez zwiększenie jej powierzchni. Jeżeli istnieje taka możliwość, to zaleca się poprawienie geometrii baterii kolektorów.
Pytanie: Dlaczego zasobniki solarne mają tak duże pojemności?
Odpowiedź: Zasobniki w układach solarnych, zaprojektowanych dla budynków jednorodzinnych, są przewymiarowane o ok. 30% w stosunku do zapotrzebowania dobowego na ciepłą wodę, ponieważ muszą zmagazynować w ciągu dnia taką ilość cwu, która wystarczy na wieczór i na ranek dnia następnego.
Pytanie: Czy można wykonać rurociąg solarny z rur wykonanych z tworzywa ?
Odpowiedź: Rurociąg solarny musi być wykonywany z rur miedzianych lub stalowych. Płyn solarny może osiągnąć temperaturę wyższą niż 100°C i plastikowe rury mogłyby ulec uszkodzeniu.
Pytanie: Jakie są straty ciepła przy przepływie czynnika roboczego między kolektorem a zasobnikiem?
Odpowiedź: Na podstawie wieloletnich obserwacji można stwierdzić, że jeżeli rurociąg solarny jest odpowiednio zaizolowany, to straty nie przekroczą 3 stopni na odcinku 15 m.
Pytanie: Ile ciepła traci zbiornik solarny ciepłej wody użytkowej w ciągu doby?
Odpowiedź: Zasobniki solarne mają izolację termiczną z pianki poliuretanowej lub polistyrenowej, co pozwala spowolnić proces wychładzania wody. Straty ciepła nie powinny przekraczać 6 stopni na dobę.
Pytanie: Mimo zastosowania dobrze izolowanego zasobnika ciepłej wody, temperatura nagrzanej wody spada w nocy o 20 stopni. Co jest tego przyczyną?
Odpowiedź: Jest to zjawisko grawitacyjnego wychładzania wody poprzez rurociągi układu solarnego lub wody użytkowej. W zespołach pompowych, będących częścią instalacji solarnych, montuje się zawory zwrotne, które zapobiegają cofaniu się czynnika grzewczego w rurociągu solarnym. W przypadku krótkich instalacji można dodatkowo wykonać (na rurze z gorącym czynnikiem roboczym) syfon, który zapobiegnie cofaniu się ciepłego czynnika roboczego ze zbiornika do kolektorów.
Pytanie: Termometr na zbiorniku pokazuje 60°C, natomiast woda w kranie ma temperaturę zaledwie 40°C. Gdzie popełniono błąd?
Odpowiedź: Takie zjawisko świadczy o dużych stratach ciepła na odcinku pomiędzy zasobnikiem cwu a punktem odbioru ciepłej wody. Jest to spowodowane słabą izolacją rurociągów przesyłowych wody użytkowej lub jej całkowitym brakiem. Najlepszym sposobem na zmniejszenie opisanych strat ciepła jest staranna izolacja rurociągu cwu, jeśli jest to technicznie wykonalne - na całej jego długości.
Pytanie: Co jest powodem włączania się pompy układu solarnego w pochmurny dzień łub nawet w nocy?
Odpowiedź: Przyczyna najczęściej leży po stronie sterownika. Prawdopodobnie uszkodzony został moduł elektroniczny lub czujnik kolektora. Ale może być to także objaw prawidłowej pracy systemu w sytuacji, gdy temperatura zimnej wody, napływającej do zbiornika z sieci, jest niższa o co najmniej jeden stopień od nastawionej różnicy temperatury między kolektorem słonecznym a zbiornikiem. Taki efekt może wystąpić, np. w ciepły letni wieczór, po dużym rozbiorze wody, gdy zimna woda napływająca do zbiornika będzie miała temperaturę niższą niż temperatura otoczenia kolektorów.
Pytanie: Czy istnieje możliwość zagotowania wody w zasobniku za pomocą kolektorów?
Odpowiedź: Prawdopodobieństwo osiągnięcia temperatury stu stopni przez wodę w zasobniku jest niewielkie, ponieważ wielkość zbiornika jest dostosowana do liczby kolektorów słonecznych w taki sposób, aby temperatura wody ogrzanej w ciągu słonecznego dnia nie przekroczyła 80°C. Jeśli jednak krańcowa temperatura zostanie przekroczona, to regulator solarny wyłączy pompę obiegową. System solarny wyposażony jest w zawory bezpieczeństwa oraz naczynie wzbiorcze, co gwarantuje użytkownikowi bezpieczną pracę instalacji.
Pytanie: Co oznacza para wydobywająca się z odpowietrznika zamontowanego na kolektorze?
Odpowiedź: Takie zjawisko obserwujemy, gdy układ solarny jest zapowietrzony. Najczęstszą tego przyczyną jest awaria odpowietrznika i co za tym idzie - spadek ciśnienia w obiegu solarnym. Uszkodzony odpowietrznik należy wymienić. Czasami, w słoneczny dzień, gdy nie ma przepływu przez kolektor (np. na skutek wyłączenia prądu zasilającego pompę obiegową), czynnik roboczy może zostać nagrzany do bardzo wysokiej temperatury. Po osiągnięciu temperatury powyżej 150°C może nastąpić powolne odparowywanie czynnika. W wyniku odparowania płynu solarnego ciśnienie w układzie spada do poziomu, który uniemożliwia pracę instalacji. Naprawa polega na uzupełnieniu płynu solarnego i odpowietrzeniu instalacji.
Pytanie: Co zrobić, gdy zamierzamy latem wyjechać na wakacje?
Odpowiedź: Gdy w obiekcie okresowo nie ma zapotrzebowania na ciepłą wodę, to układ solarny zabezpieczony jest przed przegrzaniem za pomocą: regulatora z nastawą maksymalnej temperatury wody w zbiorniku, przeponowego naczynia wzbiorczego i zaworu bezpieczeństwa. Izolacja odporna na wysoką temperaturę i odpowiednie ciśnienie płynu solarnego sprawiają, że system jest odporny nawet na bardzo wysokie temperatury.
Jeśli jednak zakładamy, że instalacja solarna w danym obiekcie będzie często miała okresy przestoju (zwłaszcza latem - instalacje w domkach letniskowych), to już w trakcie montażu należy pomyśleć o założeniu systemu chłodzącego (np. mały grzejnik włączony w obieg solarny). Takie rozwiązanie w pełni zabezpieczy układ solarny przed przegrzewaniem.
Pytanie: Czy latem można użyć wody jako czynnika grzewczego ?
Odpowiedź: Owszem, ale efekt energetyczny będzie niezauważalny. Poza tym częsta wymiana czynnika grzewczego powoduje osadzanie się kamienia kotłowego w rurkach absorbera i zmniejszenie sprawności kolektora.
Pytanie: Czy wyciekający płyn solarny może stanowić niebezpieczeństwo ?
Odpowiedź: wykorzystywany w instalacji solarnej jako czynnik roboczy powinien ulegać biodegradacji i spełniać polskie normy bezpieczeństwa. W przypadku wycieku należy postępować zgodnie z instrukcją dołączoną do opakowania płynu.
Pytanie: Czy i jak często należy wymieniać płyn solarny?
Odpowiedź: Płyn solarny na bazie glikolu należy wymienić najpóźniej po 5 latach eksploatacji, ale przynajmniej raz w roku należy skontrolować jego parametry.
Pytanie: Jak walczyć z legionellą?
Odpowiedź: Legionella pneumophila jest bardzo groźną bakterią wywołującą zapalenie płuc o wyjątkowo ostrym przebiegu. Optymalne warunki dla rozwoju bakterii to słodka woda w bezruchu o temperaturze od 25 do 55°C. Warunki dla rozwoju legionelli w instalacji cwu pojawiają się w sezonie zimowym, ponieważ w tym okresie nie ma wystarczającego nasłonecznia, aby kolektory nagrzewały wodę powyżej 60°C. Należy w związku z tym, co najmniej raz na tydzień, podgrzać wodę za pomocą kotła grzewczego lub grzałki elektrycznej.
Pytanie: Czym może być spowodowane wewnętrzne zaparowanie szyby kolektora?
Odpowiedź: Higroskopijna izolacja kolektora chłonie z otoczenia wilgoć, która skrapla się po wewnętrznej stronie szyby. Jest to normalne zjawisko, ustępujące samoistnie po odpowiednio długim wygrzaniu kolektora w trakcie jego pracy. Długo utrzymujące się zaparowanie może być wynikiem zatkania technologicznych otworów wentylacyjnych w kolektorze. Po ich udrożnieniu zaparowanie z pewnością ustąpi.
Pytanie: Czy należy okresowo czyścić szybę kolektora?
Odpowiedź: Szyba solarna zazwyczaj nie wymaga specjalnych zabiegów higienicznych. Okresowe opady deszczu czyszczą szkło solarne w zadowalający sposób. Wyjątek stanowią instalacje solarne pracujące w sąsiedztwie zakładów przemysłowych, emitujących do atmosfery dużą ilość pyłów lub sadzy. W takich przypadkach powinniśmy okresowo umyć szybę czystą wodą lub z dodatkami łagodnych detergentów nie powodujących zarysowań powierzchni szyby
Pytanie: Jak oczyścić zaśnieżony kolektor?
Odpowiedź: Intensywne opady śniegu zakłócają pracę kolektora. Należy zatem rozpuścić zalegającą na nim warstwę śniegu. W tym celu na sterowniku znajdujemy funkcję „ręczne włączanie pompy" lub „odmrażanie" i odpowiednim przyciskiem uruchamiamy pompę. W większości sterowników funkcja ta wyłącza się automatycznie po 10 - 15 minutach. Czas ten w zasadzie wystarcza na to, aby ciepło ze zbiornika rozpuściło zalegający na kolektorach śnieg.
Pytanie: Jaka jest przewidywana żywotność kolektorów słonecznych ?
Odpowiedź: Instytucje certyfikujące urządzenia solarne wymagają, aby przewidywany czas eksploatacji kolektora słonecznego był nie krótszy niż 20 lat, bez zauważalnej degradacji właściwości eksploatacyjnych kolektora (sprawności cieplnej). Kolektory oferowane przez renomowanych producentów spełniają te wymogi dzięki stosowanym materiałom i nowoczesnym technologiom.
Pytanie: Jaka jest odporność szyby solarnej na uszkodzenia?
Odpowiedź: Szyba solarna jest hartowana i odporna na gradobicie. Szyba powinna spełniać wymogi polskiej normy (PN-B-13083:1997), która określa odporność szkła hartowanego na uszkodzenia mechaniczne.
Pompy ciepła - w pytaniach i odpowiedziach
Pytanie: Czy wykonując w budynku mieszkalnym system grzewczy lepiej zamontować jedną pompę ciepła do co. i cwu, czy zastosować dwie pompy, jedną do co. a drugą do cwu?
Odpowiedź: Pompa ciepła może służyć do centralnego ogrzewania lub ogrzewania wody użytkowej a także do co i cwu równocześnie. Zazwyczaj w systemach grzewczych o małej mocy stosuje się tę samą pompę ciepła do co. i cwu. W systemach grzewczych o większych mocach korzystnie jest rozdzielić wytwarzanie ciepła do co. od podgrzewania cwu. Stosowane są wówczas dwie pompy: wodna lub gruntową do centralnego ogrzewania i dodatkowa, specjalnie zaprojektowana do przygotowania cwu. Pompa do cwu pobiera ciepło z powietrza odpływającego z systemu wentylacji budynku. Takie rozwiązanie systemu grzewczego jest niewiele droższe od instalacji z jedną pompą ciepła, a na pewno bardziej ekonomiczne w eksploatacji. Pompa do cwu dodatkowo wspomaga wentylację grawitacyjną budynku, w przypadku gdy nie ma systemu rekuperacji.
Pytanie: Który z systemów dolnego źródła ciepła - powietrzny, wodny, czy gruntowy -jest najkorzystniejszy?
Odpowiedź: Wszystko zależy od przeznaczenia systemu z pompą ciepła (pompa ciepła może być użyta do co. lub cwu a także do co i cwu równocześnie), preferencji użytkownika oraz lokalnych uwarunkowań. Klimat w Polsce pozwala na efektywne wykorzystywanie powietrza, wody lub gruntu jako źródeł niskotemperaturowego ciepła dla pomp ciepła zasilających co. Stosowane w budownictwie mieszkaniowym systemy monowalentne, w których pompa ciepła jest jedynym urządzeniem grzewczym, wykorzystują przeważnie wodę lub grunt. Prawidłowo dobrany i wykonany system grzewczy z wodną (W/W) lub gruntową (S/W) pompą ciepła zapewnia dostawę odpowiedniej ilości ciepła do całorocznego ogrzewania budynku. Poompy ciepła typu powietrze/woda (P/W), przeznaczone do centralnego ogrzewania, wymagają dodatkowego urządzenia dogrzewającego. Zapewnia ono pokrycie zapotrzebowania na ciepło w najchłodniejsze dni, gdy temperatura powietrza spada poniżej -15°C. Takim urządzeniem może być kocioł co., kominek z płaszczem wodnym lub grzałka elektryczna zamontowana w zbiorniku buforowym wody grzewczej.
Pytanie: Czy woda ze studni zasilającej pompę ciepła typu W/W może
być wykorzystywana do celów sanitarnych?
Odpowiedź: Oczywiście, że tak. Podczas wykonywania studni, należy upewnić się, czy jej wydajność będzie wystarczająca do zasilania pompy ciepła i na potrzeby domowników. Należy również zainstalować taką pompę głębinową, która będzie zapewniała odpowiedni przepływ wody na potrzeby pompy ciepła i celów sanitarnych.
Pytanie: Czy kolektory poziome lub spiralne mogą być układane
w gruncie na głębokości 2,5 m?
Odpowiedź: Kolektory gruntowe układane są na głębokości ok. 30 cm poniżej lokalnej strefy przemarzania. Głębokość ułożenia jest bardzo ważna, gdyż intensywnie pracujący zimą kolektor odbiera bardzo duże ilości ciepła od gruntu i wychładza go w strefie oddziaływania kolektora. Od wiosny do jesieni grunt ogrzewany jest bezpośrednio przez promieniowanie słoneczne oraz pośrednio przez cieki wodne, co powoduje jego regenerację termiczną. Wychłodzony zimą obszar zalegania kolektora gruntowego ulega „odnowieniu" energetycznemu, pod warunkiem, iż dotrze do niego promieniowanie słoneczne lub woda ogrzana przez Słońce. Jeżeli kolektor będzie zakopany zbyt głęboko to grunt, do którego nie dotrze promieniowanie słoneczne, nie odzyska swoich początkowych parametrów termicznych (nie zregeneruje się energetycznie) a w okresie zimowym jego wydajność cieplna będzie mała. Kolektor gruntowy można zakopać na głębokości 2,5 m, jeżeli granica lokalnej strefy przemarzania jest na głębokości ok. 2 m lub w sytuacji, gdy warstwa gruntu, w której układany jest kolektor, charakteryzuje się dużą wilgotnością (energia słoneczna dociera do gruntu wraz z opadami atmosferycznymi oraz przez podskórne cieki wodne).
Pytanie: Czy pompy ciepła mogą być stosowane do starego typu
budynków ogrzewanych tradycyjnymi grzejnikami?
Odpowiedź: Pompy ciepła są urządzeniami grzewczymi, które wytwarzają ciepło o stosunkowo niskiej temperaturze (55°C). Jeżeli instalacja centralnego ogrzewania zaprojektowana była na taką temperaturę zasilania, to pompa ciepła może być zastosowana nawet w bardzo starym budynku wyposażonym w tradycyjne grzejniki. Systemy centralnego ogrzewania wykonywane w latach osiemdziesiątych i wcześniej, wymagały zasilania czynnikiem grzewczym o wysokiej temperaturze (90°C / 70°C). Niestety, w takich systemach pompa ciepła nie będzie pracowała efektywnie i w mroźne dni może nie zapewnić komfortu cieplnego.
Pytanie: Jaki system centralnego ogrzewania należy wykonać w bu
dynku, aby najefektywniej współpracował z pompą ciepła?
Odpowiedź: Pompy ciepła są doskonałymi urządzeniami grzewczymi pod warunkiem stosowania ich do zasilania niskotemperaturowych systemów grzewczych, tj.: ogrzewania podłogowego, ściennego lub grzejnikowego (o dużej powierzchni grzejnej). Najkorzystniejsze do współpracy z pompą ciepła są systemy centralnego ogrzewania zasilane czynnikiem grzewczym o jak najniższej temperaturze. Do takich systemów zaliczamy płaszczyznowe ogrzewanie ścienne i podłogowe zasilane wodą grzewczą o temperaturze ok. 35°C. Im niższa temperatura zasilania instalacji co., tym wyższa efektywność systemu grzewczego z pompą ciepła.
Pytanie: Kiedy pompa ciepła osiąga najwyższą efektywność?
Odpowiedź: Pompa ciepła osiąga najwyższą efektywność wtedy, gdy różnica pomiędzy temperaturą dolnego źródła ciepła i górnego źródła ciepła jest najmniejsza. Na przykład typowa pompa ciepła, pobierająca ciepło z wody o temperaturze 10°C i współpracująca z ogrzewaniem ściennym o temperaturze zasilania 35°C, osiąga moc grzewczą 11,3 kW, a jej współczynnik efektywności COP wynosi 5,4. Sprawność urządzenia przy podanych parametrach wynosi zatem 540% ! Ta sama pompa, pobierająca ciepło z gruntu za pośrednictwem solanki o temperaturze 0°C i zasilająca grzejniki wodą grzewczą o temperaturze 50°C, osiąga moc 7,3 kW a jej współczynnik efektywności COP jest niższy i wynosi 3,1.
Pytanie: Jaka jest żywotność pompy ciepła?
Odpowiedź: Żywotność pompy ciepła szacuje się na 20 do 25 lat bez napraw głównych. Podstawowym i najdroższym elementem pompy ciepła jest sprężarka zasilana prądem elektrycznym. Sprężarka w pompie ciepła, przeznaczonej wyłącznie do centralnego ogrzewania, pracuje w okresie grzewczym średnio przez ok. 8 godzin na dobę. Jeżeli system grzewczy jest prawidłowo zaprojektowany i wykonany oraz ma zbiornik buforowy, to pompa ciepła będzie pracowała bez nadmiernych obciążeń, a okres bezawaryjnej pracy sprężarki i innych elementów pompy ciepła będzie bardzo długi.
Pytanie: Czy w przypadku zakupu pompy ciepła warto pomyśleć
o kolektorach słonecznych ?
Odpowiedź: Kolektory słoneczne i pompy ciepła mogą znakomicie się uzupełniać w ramach jednej instalacji grzewczej. Zarówno kolektory słoneczne, jak i pompy ciepła wykorzystują tanią i ekologiczną energię słoneczną, dostarczając niskotemperaturowego ciepła na potrzeby co. i cwu. Użytkownik kolektorów słonecznych nie ponosi w okresie letnim właściwie żadnych kosztów związanych z ogrzewaniem wody użytkowej, a zimą kolektory mogą wspomagać pracę pompy ciepła. W słoneczne zimowe dni kolektory mogą ogrzewać wodę grzewczą, zgromadzoną w zbiorniku buforowym co., albo podgrzewać solankę w gruntowym wymienniku pompy ciepła
Pytanie: Czy można podłączyć pompę ciepła do układu tak, aby pracowała jedynie na taniej taryfie nocnej?
Odpowiedź: Najniższe koszty eksploatacji pompy ciepła osiągniemy, gdy zbudowany układ hydrauliczny, do którego wsprzęgnięta jest pompa, pozwala na akumulację energii cieplnej w tzw. Taniej taryfie nocnej. Realizuje się to poprzez zmagazynowanie w okresie taniej energii elektrycznej, maksymalnie dużej ilości podgrzanej wody w przygotowanych do tego celu zbiornikach. Im większa będzie pojemność tych zbiorników, tym dłużej układ może pracować samodzielnie, bez potrzeby załączania pompy ciepła – ma to duże znaczenie w okresie zimowym przy jednoczesnym zwiększonym zużyciu cwu. Ciepło niezbędne do przekazania do ogrzania wody użytkowej i centralnego ogrzewania jest pobierane ze zbiorników wodnych. Dopiero w momencie przejścia na taryfę nocną, układ uzupełnia zużyte ciepło.
Ogrzewanie podłogowe - w pytaniach i odpowiedziach
Pytanie: Czy to prawda, że w przypadku ogrzewania podłogowego powinno być gdzieś pomieszczenie bez ogrzewania tego typu w celu odpoczynku?
Odpowiedź: Nie jest to prawda, gdyż ogrzewanie podłogowe ze względu na niską temperaturę powierzchni grzejnej jest praktycznie nieodczuwalne dla osób przebywających w pomieszczeniach. Dlatego też można instalować ogrzewanie podłogowe na 100% powierzchni domu.
Pytanie: Czy dla człowieka, który do tej pory nie miał styczności z takim ogrzewaniem mogą wystąpić jakieś niedogodności lub zagrożenia, np. czy nie wysychają szkła kontaktowe ?
Odpowiedź: Ogrzewanie podłogowe jest ogrzewaniem z charakterystyką rozkładu temperatury zbliżoną do charakterystyki ogrzewania idealnego. Temperatura podłogi jest praktycznie nieodczuwalna ok. 22-23 stopnie. Również z racji niższej temperatury niż np. grzejniki mniej wysusza powietrze.
Pytanie: Nasi znajomi posiadają mieszany układ ogrzewania podłogowego i grzejników w domu mieszkalnym. W pomieszczeniach z ogrzewaniem podłogowym temperatura podłogi jest bardzo gorąca i przez to, przy dłuższym pobycie w tych pokojach puchną nogi. Czy jest to stała dolegliwość tego typu ogrzewania?
Odpowiedź: Nie. W przypadku zastosowania układu ogrzewania podłogowego i grzejników, wymagane jest zastosowanie tzw. mieszacza, który ogranicza temperaturę wody będącej w układzie ogrzewania podłogowego. W takim przypdaku temperatura podłogi nie powinna przekroczyć 24 stopni Celciusza, co dla osób przebywających w pomieszczeniu jest praktycznie nieodczówalne. Ogrzewanie oparte o grzejniki pracuje na parametrach wejściowych temperatury ok. 75 stopni Celciusza, a podłogowe na ok. 40 stopni Celciusza. Z powyższego opisu wynika, iż w budynku źle wykonano instalację ogrzewania podłogowego, bezpośrednio wpinając ją w wysokotemperaturowy układ grzewczy pieca.
Pytanie: W opisie dotyczącym ogrzewania podłogowego jest informacja o module sterowania AM6. Czy jest to programator-sterownik czasowy, którym można ustawić np. w wybranym dniu okresy grzewcze?
Odpowiedź: Moduł sterowania ROTH AM6 jest jedynie sterownikiem do elektrozaworów pozwalający na sterowanie temperaturą w każdym pomieszczeniu odrębnie. Sterownik czasowy powinien posiadać piec lub należy założyć odrębne, zewnętrzne urządzenie
Pytanie: Czy w systemie ogrzewania podłogowego istnieje możliwość ustawienia indywidualnej temperatury dla danego pomieszczenia ?
Odpowiedź: Tak. Do tego służy m.in. sterownik AM6 firmy ROTH na którym istnieje możliwość ustawienia do 6 niezależnych stref grzewczych obsługujących do 12 obiegów grzewczych, aby zwiększyć ilość stref temperaturowych należy dołożyć kolejny moduł AM6 i sterowniki z elektrozaworami.
Pytanie: Czy w pomieszczeniach, gdzie ma być nieco wyższa lub niższa temperatura, np. łazienka, sypialnia można bez problemów stosować ogrzewanie podłogowe?
Odpowiedź: W łazience powinna być wyższa temperatura niż w całym domu, w sypialni z kolei niższa – temperaturę ustawia się sterownikami na module AM6. Dla łazienki ogrzewanie podłogowe jest najlepszą z możliwych opcją. Dodatkowo można zastosować „drabinki” do suszenia ręczników.
Pytanie: Czy na ogrzewanie podłogowe nadaje się parkiet drewniany ? Jeśli tak to jaki? Na co należy zwrócić uwagę podczas układania parkietu ?
Odpowiedź: Na podłogę przy jednoczesnej instalacji ogrzewania podłogowego nie nadają się materiały będące izolatorami ciepła np. grube drewno. Najlepsze są płytki i wykładziny dywanowe i odpowiednie panele z certyfikatem do ogrzewania podłogowego. Można również zastosować cienkie mozaiki z drewna egzotycznego, natomiast wymagane jest przed położeniem tego typu podłogi przynajmniej bardzo dokładne wygrzanie podłogi.
Pytanie: Na jakim etapie budowy domu jest instalowane ogrzewanie podłogowe
Odpowiedź: Ogrzewanie podłogowe instaluje się na poziomie chudziaka, czyli układa dwa styropiany i cały drenaż, następnie wylewa się właściwą podłę.Po 14 dniach można już wykonać tynki. Ogrzewanie można wstępnie załączyć po 28 dniach aby wszystko dobrze wyschło.
Pytanie: Jaka jest wytrzymałość ogrzewania podłogowego? Jak wygląda serwis?
Odpowiedź: Instalacja jest praktycznie „niezniszczalna”, jedyne uszkodzenia systemu ogrzewania mogą powstać w chwili zalewania ogrzewania betonem (zmiażdżenie, lub przecięcie węży), lub montażu listew do podłogi - wiercenia poniżej 6cm. Każda "nitka grzewcza" jest wykonana w jednym odcinku i nie posiada żadnych łączeń, po wylaniu podłogi wykonuje się kolejną próbę ciśnieniową, aby wykluczyć brak uszkodzeń.
